نشست خبری هفته ملی سلامت امروز -شنبه ۲۶ اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۵- با حضور حمید صاحب مدیرکل سلامت شهرداری تهران، غلامحسین ادب معاون سلامت روان و اجتماعی اداره کل سلامت شهرداری تهران و مرادی معاون سلامت شهری اداره کل سلامت شهرداری تهران برگزار شد.

حمید صاحب با اشاره به ظرفیت‌های مغفول حوزه سلامت و مشارکت اجتماعی گفت: سالانه حدود ۳۰ هزار مرگ‌ومیر در کشور رخ می‌دهد که امکان پیشگیری و نجات این افراد وجود دارد، اما در حال حاضر تنها حدود ۱۰ هزار نفر در حوزه اهدای عضو و اقدامات مرتبط مشارکت دارند و در صورت توسعه فرهنگ‌سازی و مشارکت مردمی، می‌توان جان حدود ۲۰ هزار نفر دیگر را نجات داد.

وی همچنین با اشاره به پیامدهای فرهنگی، اجتماعی و روانی جنگ، بر ضرورت افزایش تاب‌آوری اجتماعی و توانمندسازی مردم در مدیریت بحران تأکید کرد و گفت: جنگ صرفاً پیامدهای نظامی ندارد، بلکه آثار فرهنگی، اجتماعی، انسانی و روانی گسترده‌ای نیز به همراه دارد و وظیفه ما کاهش این پیامدها در جامعه است.

فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی در شرایط بحران، عین جهاد و رزمندگی است

مدیرکل سلامت شهرداری تهران افزود: پیروز میدان، جامعه‌ای است که از تاب‌آوری و انسجام اجتماعی بیشتری برخوردار باشد. اگر عقبه اجتماعی و فرهنگی مناسبی برای نیروهای خط مقدم وجود نداشته باشد، انگیزه و توان ایستادگی نیز تضعیف می‌شود؛ از این رو فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی در شرایط بحران، عین جهاد و رزمندگی است.

صاحب با بیان اینکه «خیابان با ما» به معنای توسعه فرهنگ تاب‌آوری و انسجام اجتماعی در بحران است، اظهار داشت: مدیریت زندگی در بحران یک ضرورت است و مردم باید آموزش ببینند تا در شرایط سخت بتوانند زندگی خود را مدیریت کنند. این موضوع یک امر تزئینی یا فانتزی نیست، بلکه ضرورتی اجتماعی است.

وی با اشاره به نقش شهرداری در حوزه‌های فرهنگی و اجتماعی تصریح کرد: شهرداری‌ها در گذشته بیشتر مأموریت کالبدی داشتند، اما امروز حوزه فرهنگ و اجتماع به یکی از مهم‌ترین مأموریت‌های آن‌ها تبدیل شده است، چرا که شهرداری بیشترین ارتباط را با شهروندان دارد و عملاً خانه دوم مردم محسوب می‌شود.

مدیرکل سلامت شهرداری تهران ادامه داد: هیچ نهادی به تنهایی نمی‌تواند در افزایش تاب‌آوری اجتماعی موفق باشد مگر اینکه از ظرفیت‌های مردمی، گروه‌های جهادی و داوطلبان محلی استفاده کند. بر همین اساس، رویکرد اصلی اداره کل سلامت شهرداری تهران مردمی‌سازی سلامت و مردمی‌سازی مدیریت زندگی در بحران است.

تلاش برای تجهیز محلات به گروه‌های جهادی و داوطلب

وی خاطرنشان کرد: در تلاش هستیم محلات را به گروه‌های جهادی و داوطلب مجهز کنیم تا در شرایط بحران، پیش از حضور کامل نهادهای امدادی و حاکمیتی، مردم بتوانند بخشی از مداخلات اولیه انسانی، اجتماعی و روانی را انجام دهند و از شدت آسیب‌ها بکاهند.

صاحب با تأکید بر اینکه «محله» سلول زنده اجتماعی است، گفت: حیات محله به فعال بودن ظرفیت‌های مردمی آن وابسته است و هدف ما فعال‌سازی همین ظرفیت‌ها در سطح شهر تهران است.

۱۳ تا ۱۴ درصد جمعیت هر محله پایتخت را سالمندان تشکیل می دهند

وی با اشاره به آمار سالمندان در تهران اظهار داشت: متوسط جمعیت هر محله در تهران حدود ۲۸ هزار نفر است که در قالب حدود ۸ تا ۸ هزار و ۵۰۰ خانوار زندگی می‌کنند. از این تعداد، حدود ۱۳ تا ۱۴ درصد جمعیت را سالمندان تشکیل می‌دهند؛ یعنی به طور میانگین نزدیک به ۴ هزار و ۵۰۰ تا ۵ هزار سالمند در هر محله ساکن هستند.

مدیرکل سلامت شهرداری تهران افزود: برآوردها نشان می‌دهد حدود ۱۵ درصد سالمندان هر محله را سالمندان تنها و منزوی تشکیل می‌دهند؛ افرادی که اغلب به‌تنهایی زندگی می‌کنند و عمدتاً زنان سالمند هستند. بر همین اساس، در هر محله تهران حدود ۴۰۰ تا ۵۰۰ سالمند تنها وجود دارد که در شرایط عادی و به‌ویژه در بحران‌ها نیازمند توجه و حمایت ویژه هستند.

وی گفت: به همین منظور شبکه‌های داوطلبی و گروه‌های جهادی سالمندان در محلات سازماندهی شده‌اند تا بتوانند در شرایط بحران خدمات لازم را ارائه دهند. این اقدامات در حوزه مادران، کودکان و افراد دارای معلولیت نیز در حال انجام است.

صاحب همچنین از بازطراحی و تقویت کانون پزشکان محلات برای شرایط بحران خبر داد و گفت: در مواقع بحرانی، اقدامات اورژانسی، درمانی و پزشکی اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند و به همین دلیل در حال ساماندهی مجدد ظرفیت پزشکان داوطلب در سطح محلات هستیم.